{"id":20755,"date":"2023-01-29T14:18:15","date_gmt":"2023-01-29T14:18:15","guid":{"rendered":"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/?p=20755"},"modified":"2023-01-29T14:18:15","modified_gmt":"2023-01-29T14:18:15","slug":"niels-bohr-og-islendingar-iii-islandsheimsoknin-1951","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/?p=20755","title":{"rendered":"Niels Bohr og \u00cdslendingar III: \u00cdslandsheims\u00f3knin 1951"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: right\"><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/2023\/01\/16\/niels-bohr-og-islendingar-i-inngangur-og-efnisyfirlit\/\">Efnisyfirlit<\/a><\/p>\n<p>Eins og minnst var \u00e1 \u00ed <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/2023\/01\/16\/niels-bohr-og-islendingar-ii-timabilid-fra-1920-til-1950\/\">II. kafla<\/a>, olli s\u00e1r sonarmissir \u00fev\u00ed, a\u00f0 Niels Bohr afl\u00fdsti fer\u00f0 sinni til \u00cdslands sumari\u00f0 1934. \u00c1 n\u00e6stu \u00e1rum mun honum nokkrum sinnum hafa veri\u00f0 bo\u00f0i\u00f0 aftur, \u00e1n \u00feess \u00fe\u00f3 a\u00f0 til heims\u00f3knar k\u00e6mi. En sumari\u00f0 1951 dr\u00f3 til t\u00ed\u00f0inda.<\/p>\n<p>Um mi\u00f0jan j\u00fan\u00ed r\u00e6ddi\u00a0 bla\u00f0ama\u00f0ur <em>Morgunbls\u00f0sins<\/em> vi\u00f0 fr\u00fa <a href=\"https:\/\/da.wikipedia.org\/wiki\/Bodil_Begtrup\">Bodil Begtrup<\/a> sendiherra Dana \u00e1 \u00cdslandi og sk\u00fdr\u00f0i h\u00fan fr\u00e1 \u00fev\u00ed, a\u00f0 \u201e<a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281050\">Niels Bohr v\u00e6ri v\u00e6ntanlegur hinga\u00f0 2. \u00e1g\u00fast \u00ed sumar \u00ed bo\u00f0i H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/a>.\u201c Sk\u00f6mmu s\u00ed\u00f0ar kvisa\u00f0ist \u00fea\u00f0 \u00fat, a\u00f0 Bohr v\u00e6ri alveg a\u00f0 koma og tilkynnti <em>\u00dej\u00f3\u00f0viljinn<\/em>, a\u00f0 hann <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2758575#page\/n7\/mode\/2up\">k\u00e6mi hinga\u00f0 me\u00f0 Gullfossi 21. j\u00fan\u00ed<\/a>. Bla\u00f0i\u00f0 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2758583\">var\u00f0 \u00fe\u00f3 a\u00f0 draga \u00ed land<\/a> daginn eftir, \u00feegar \u00ed lj\u00f3s kom, a\u00f0 Bohr v\u00e6ri reyndar um bor\u00f0 \u00ed Gullfossi, en \u00e1 lei\u00f0 til Glasgow. Hann k\u00e6mi \u00fe\u00f3 hinga\u00f0 2. \u00e1g\u00fast.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20754\" aria-describedby=\"caption-attachment-20754\" style=\"width: 296px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20754\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/NB-1951_2-174x300.jpg\" alt=\"\" width=\"296\" height=\"510\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/NB-1951_2-174x300.jpg 174w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/NB-1951_2.jpg 243w\" sizes=\"(max-width: 296px) 100vw, 296px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20754\" class=\"wp-caption-text\">Bohr 65 \u00e1ra, \u00e1ri\u00f0 1951.\u00a0 Lj\u00f3smynd: Herdis og Herman Jacobsen.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00der\u00e1tt fyrir a\u00f0 vera a\u00f0 mestu h\u00e6ttur ranns\u00f3knum \u00ed e\u00f0lisfr\u00e6\u00f0i \u00e1 \u00feessum \u00e1rum, var Bohr mj\u00f6g \u00f6nnum kafinn ma\u00f0ur. \u00c1hugi hans haf\u00f0i um skei\u00f0 beinst s\u00e9rstaklega a\u00f0 \u00feekkingarfr\u00e6\u00f0ilegum grunni v\u00edsindanna, en a\u00f0 auki vann hann \u00f6tullega a\u00f0 uppbyggingu danskra og evr\u00f3pskra raunv\u00edsinda og var \u00e1berandi \u00fe\u00e1tttakandi \u00ed al\u00fej\u00f3\u00f0legri umr\u00e6\u00f0u um kjarnorku og fri\u00f0arm\u00e1l (sj\u00e1 n\u00e1nar \u00ed <u>kafla IVb<\/u>). Hann \u00fe\u00f3tti reyndar frekar \u00f3sk\u00fdr \u00ed m\u00e1li og \u00f3\u00e1heyrilegur, en var samt eftirs\u00f3ttur r\u00e6\u00f0uma\u00f0ur v\u00ed\u00f0a um l\u00f6nd.<\/p>\n<p>Sem d\u00e6mi um annr\u00edki Bohrs \u00e1ri\u00f0 1951, m\u00e1 nefna, a\u00f0 hann \u00feurfti a\u00f0 fylgja br\u00f3\u00f0ur s\u00ednum, <a href=\"http:\/\/publ.royalacademy.dk\/backend\/web\/uploads\/2019-09-04\/AFL%203\/O_1950_00_00_1951_4997\/O_1950_01_00_1951_4993.pdf\">Haraldi<\/a>, til grafar \u00ed jan\u00faarlok. \u00cd lok ma\u00ed var hann vi\u00f0staddur <a href=\"https:\/\/sv.wikipedia.org\/wiki\/Fysicum\">v\u00edgslu n\u00fdrrar e\u00f0lisfr\u00e6\u00f0ibyggingar \u00ed Lundi<\/a>, \u00fear sem tekin var fr\u00e6g mynd af honum og Pauli a\u00f0 leika s\u00e9r me\u00f0 skopparakringlu.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20783\" aria-describedby=\"caption-attachment-20783\" style=\"width: 392px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20783\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/BohrPauli_1951-300x247.jpg\" alt=\"\" width=\"392\" height=\"322\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/BohrPauli_1951-300x247.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/BohrPauli_1951.jpg 655w\" sizes=\"(max-width: 392px) 100vw, 392px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20783\" class=\"wp-caption-text\">Bohr og <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Wolfgang_Pauli\">Pauli<\/a> leika s\u00e9r me\u00f0 <a href=\"https:\/\/www.fysik.org\/fileadmin\/nrcf\/bohr\/tipptopp_kort.pdf\">skopparakringlu<\/a> \u00ed Lundi, 31. ma\u00ed 1951. Mynd: Erik Gustafson. &#8211; \u00c1 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2797749\">minningars\u00ed\u00f0u<\/a> um Bohr \u00ed <em>\u00dej\u00f3\u00f0viljanum<\/em> \u00ed n\u00f3vember 1962 m\u00e1 sj\u00e1 mynd af Bohr og <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Tage_Erlander\">Tage Erlander<\/a>, fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra Sv\u00ed\u00fej\u00f3\u00f0ar, leika s\u00e9r me\u00f0 sn\u00fa\u00f0inn vi\u00f0 sama t\u00e6kif\u00e6ri.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Snemma \u00ed j\u00fal\u00ed st\u00f3\u00f0 Bohr svo fyrir al\u00fej\u00f3\u00f0legri r\u00e1\u00f0stefnu \u00ed Kaupmannah\u00f6fn um \u00fe\u00e1verandi st\u00f6\u00f0u skammtafr\u00e6\u00f0innar (sj\u00e1 <a href=\"https:\/\/www.danmarkpaafilm.dk\/klip\/atom-kongressen-holder-frikvarter\">myndband<\/a>) og strax a\u00f0 \u00fev\u00ed loknu var \u00fear haldi\u00f0 <a href=\"https:\/\/physicstoday.scitation.org\/doi\/abs\/10.1063\/1.3067089?journalCode=pto\">sj\u00f6unda a\u00f0al\u00feing Al\u00fej\u00f3\u00f0asambands e\u00f0lisfr\u00e6\u00f0inga (IUPAP)<\/a>. Um fyrri fundinn, <em>Problems of Quantum Physics<\/em>, var a\u00f0 sj\u00e1lfs\u00f6g\u00f0u fjalla\u00f0 \u00ed \u00edslenskum bl\u00f6\u00f0um:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 4. j\u00fal\u00ed, 1951: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281251\">Bohr b\u00fd\u00f0ur til r\u00e1\u00f0stefnu<\/a>.<\/li>\n<li><em>\u00dej\u00f3\u00f0viljinn<\/em>, 7. j\u00fal\u00ed, 1951: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2758688\">Kjarnorkufr\u00e6\u00f0ingar \u00ed Kaupmannah\u00f6fn<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p class=\" wp-image-20753\">\u00dear kemur \u00fe\u00f3 ekki fram, a\u00f0 utan dagskr\u00e1r \u00e1ttu s\u00e9r einnig sta\u00f0 \u00f3formlegar umr\u00e6\u00f0ur um n\u00fdlegar hugmyndir um stofnun Evr\u00f3pusamstarfs \u00ed kjarne\u00f0lisfr\u00e6\u00f0i. Af umm\u00e6lum \u00feeirra, sem voru \u00e1 sta\u00f0num, m\u00e1 r\u00e1\u00f0a, a\u00f0 \u00fearna hafi a\u00f0 hluta veri\u00f0 lag\u00f0ur hugmyndafr\u00e6\u00f0ilegur grunnur a\u00f0 innra skipulagi hinnar merku stofnunar <a href=\"https:\/\/home.cern\/\">CERN<\/a> (Conseil Europ\u00e9en pour la Recherche Nucl\u00e9aire), me\u00f0al annars \u00fev\u00ed, a\u00f0 \u00e6skilegt v\u00e6ri, a\u00f0 hin kennilega deild hennar yr\u00f0i fyrst um sinn sta\u00f0sett \u00ed Kaupmannah\u00f6fn (sj\u00e1 n\u00e1nar \u00ed <span style=\"text-decoration: underline\">kafla IVb<\/span>).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>Eftirv\u00e6ntingin vex<\/strong><\/span><\/h3>\n<p>Augl\u00fdsingaherfer\u00f0in vegna komu Bohrs til \u00cdslands h\u00f3fst 26. j\u00fal\u00ed 1951, me\u00f0 \u00feessari fors\u00ed\u00f0ufr\u00e9tt \u00ed <em>V\u00edsi<\/em>:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1172402\">Pr\u00f3f Niels Bohr kemur hinga\u00f0 \u00ed n\u00e6stu viku: Einn fr\u00e6gasti at\u00f3mv\u00edsindama\u00f0ur heims h\u00e9r \u00ed bo\u00f0i H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00d6nnur bl\u00f6\u00f0 fylgdu \u00ed kj\u00f6lfari\u00f0 strax daginn eftir:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281502\">Niels Bohr flytur hjer fyrirlestra \u00ed \u00e1g\u00fastbyrjun<\/a><em>.<\/em><\/li>\n<li><em>Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0i\u00f0<\/em>: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1087570\">Niels Bohr kemur hinga\u00f0 \u00ed heims\u00f3kn eftir viku<\/a><em>. <\/em><\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_20752\" aria-describedby=\"caption-attachment-20752\" style=\"width: 354px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20752\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Tilkynning-178x300.jpg\" alt=\"\" width=\"354\" height=\"597\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Tilkynning-178x300.jpg 178w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Tilkynning-608x1024.jpg 608w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Tilkynning.jpg 634w\" sizes=\"(max-width: 354px) 100vw, 354px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20752\" class=\"wp-caption-text\">Baks\u00ed\u00f0ufr\u00e9tt Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0sins, 27. j\u00fal\u00ed.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Tveimur d\u00f6gum s\u00ed\u00f0ar t\u00f3k <em>T\u00edminn<\/em> vi\u00f0 s\u00e9r me\u00f0 fors\u00ed\u00f0ufr\u00e9tt: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1013703\">Niels Bohr kjarnorkufr\u00e6\u00f0ingur v\u00e6ntanlegur: Flytur fyrirlestra vi\u00f0 H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/a>, og sama dag lag\u00f0i Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0i\u00f0 \u00fat af v\u00e6ntanlegri heims\u00f3kn \u00ed lei\u00f0ara: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1087582\">\u00dearft verkefni fyrir H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands<\/a>. Fyrsta \u00e1g\u00fast birti <em>Dagur<\/em> loks fr\u00e9ttina af heims\u00f3kninni undir fyrirs\u00f6gninni <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2648440\">Gistir \u00cdsland<\/a>.<\/p>\n<p>Samhli\u00f0a \u00feessum fr\u00e9ttaflutningi t\u00f3ku \u00edslensku dagbl\u00f6\u00f0in a\u00f0 s\u00e9r a\u00f0 fjalla n\u00e1nar um Bohr sj\u00e1lfan og verk hans. B\u00e6\u00f0i <em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em> og <em>Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0i\u00f0<\/em> l\u00e9tu \u00fe\u00fd\u00f0a og endursegja \u00e1g\u00e6tis yfirlitsgrein eftir <a href=\"https:\/\/da.wikipedia.org\/wiki\/Paul_Bergs%C3%B8e\">P. Bergs\u00f8e<\/a>, sem birst haf\u00f0i \u00ed danska t\u00edmaritinu <em>Hjemmet<\/em> nokkru \u00e1\u00f0ur:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 27. j\u00fal\u00ed: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281496\">Niels Bohr opna\u00f0i inns\u00fdn \u00ed at\u00f3mheima<\/a>.<\/li>\n<li><em>Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0i\u00f0<\/em>, 31. j\u00fal\u00ed: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1087590\">Niels Bohr, \u00e6vi hans og starf<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em> b\u00e6tti svo um betur, 2. \u00e1g\u00fast, me\u00f0 frumsaminni grein eftir Sv.\u00de. (Svein \u00de\u00f3r\u00f0arson e\u00f0lisfr\u00e6\u00f0ing?):<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281556\">Segja m\u00e1 a\u00f0 \u00f6ll atomv\u00edsindi n\u00fat\u00edmans sjeu reist \u00e1 kenningum Niels Bohr<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00cd greininni er me\u00f0al annars r\u00e6tt stuttlega vi\u00f0 \u00deorbj\u00f6rn Sigurgeirsson e\u00f0lisfr\u00e6\u00f0ing, sem \u00fe\u00e1 var framkv\u00e6mdastj\u00f3ri Ranns\u00f3knarr\u00e1\u00f0s r\u00edkisins.<\/p>\n<p>\u00dea\u00f0 var fyrst daginn fyrir komu Bohrhj\u00f3nanna, sem dagbl\u00f6\u00f0in uppl\u00fdstu landsmenn um titil og innihald fyrsta og eina erindisins, sem Bohr h\u00e9lt h\u00e9r \u00e1 landi:<\/p>\n<figure id=\"attachment_20751\" aria-describedby=\"caption-attachment-20751\" style=\"width: 268px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20751\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Auglysing-158x300.jpg\" alt=\"\" width=\"268\" height=\"509\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Auglysing-158x300.jpg 158w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Auglysing.jpg 305w\" sizes=\"(max-width: 268px) 100vw, 268px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20751\" class=\"wp-caption-text\"><a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1087602\">Augl\u00fdsing um fyrirlestur Bohrs<\/a>, \u201e<em>Frumeindirnar og \u00feekking vor<\/em>\u201c, eins og h\u00fan birtist \u00ed Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0inu 1. \u00e1g\u00fast. Samskonar texti birtist \u00ed \u00f6\u00f0rum bl\u00f6\u00f0um \u00feennan sama dag.<\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>Bohrhj\u00f3nin st\u00edga \u00e1 l<\/strong><strong>a<\/strong><strong>nd<\/strong><\/span><\/h3>\n<figure id=\"attachment_20750\" aria-describedby=\"caption-attachment-20750\" style=\"width: 717px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20750\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Gullfoss1951-300x92.jpg\" alt=\"\" width=\"717\" height=\"220\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss1951-300x92.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss1951-1024x314.jpg 1024w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss1951-768x235.jpg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss1951.jpg 1188w\" sizes=\"(max-width: 717px) 100vw, 717px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20750\" class=\"wp-caption-text\">Bohrhj\u00f3nin komu hinga\u00f0 a\u00f0 morgni 2. \u00e1g\u00fasts me\u00f0 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1086791\">Gullfossi<\/a>, flaggskipi \u00edslenska flotans \u00e1 \u00feeim t\u00edma.<\/figcaption><\/figure>\n<p>B\u00e6\u00f0i <em>\u00dej\u00f3\u00f0viljanum<\/em> og <em>V\u00edsi<\/em> t\u00f3kst a\u00f0 sk\u00fdra samd\u00e6gurs fr\u00e1 komu hj\u00f3nanna, minna \u00e1 fyrirlestur Bohrs og l\u00e1ta \u00fej\u00f3\u00f0ina vita, a\u00f0 \u00feau myndu dvelja \u00ed danska sendir\u00e1\u00f0inu \u00e1 me\u00f0an \u00e1 dv\u00f6lini st\u00e6\u00f0i.<\/p>\n<ul>\n<li><em>\u00dej\u00f3\u00f0viljinn<\/em>, 2. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/2758871\">Pr\u00f3f. Niels Bohr kominn<\/a>.<\/li>\n<li><em>V\u00edsir<\/em>, 2. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1172450\">Pr\u00f3f. Niels Bohr og fr\u00fa hans komu hinga\u00f0 til lands \u00ed morgun: Ver\u00f0a h\u00e9r \u00ed 8 daga og fer\u00f0ast v\u00ed\u00f0a<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Jafnframt fjalla\u00f0i lei\u00f0ari <em>V\u00edsis<\/em> um heims\u00f3knina undir heitinu <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1172453\">Gagnmerk heims\u00f3kn<\/a>. \u00dear segir me\u00f0al annars um v\u00e6ntanlegt erindi:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20749 aligncenter\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/LeidarVisis_2.ag51-300x106.jpg\" alt=\"\" width=\"467\" height=\"165\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/LeidarVisis_2.ag51-300x106.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/LeidarVisis_2.ag51.jpg 614w\" sizes=\"(max-width: 467px) 100vw, 467px\" \/><\/p>\n<p>Flj\u00f3tlega eftir a\u00f0 Gullfoss lag\u00f0ist a\u00f0 bryggju, t\u00f3kst bla\u00f0amanni <em>Morgunbla\u00f0sins<\/em> a\u00f0 n\u00e1 stuttu \u201ehow do you like Iceland\u201c tali af Bohr og lj\u00f3smyndari bla\u00f0sins n\u00e1\u00f0i a\u00f0 smella af nokkrum myndum. Afraksturinn birtist daginn eftir:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 3. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281568\">Jeg hefi l\u00f6ngum haft hug \u00e1 a\u00f0 komast til til \u00cdslands \u2013 segir pr\u00f3f. Niels Bohr<\/a>. Og \u00e1 baks\u00ed\u00f0u: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281574\">Heimsfr\u00e6gur v\u00edsindama\u00f0ur \u00ed Reykjav\u00edk<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_20748\" aria-describedby=\"caption-attachment-20748\" style=\"width: 390px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20748\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Gullfoss_1-300x199.jpg\" alt=\"\" width=\"390\" height=\"259\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss_1-300x199.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss_1.jpg 608w\" sizes=\"(max-width: 390px) 100vw, 390px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20748\" class=\"wp-caption-text\">Alexander J\u00f3hannesson, rektor H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands, tekur \u00e1 m\u00f3ti Bohrhj\u00f3nunum,\u00a0 Niels og <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Margrethe_Bohr\">Margrethe<\/a>, um bor\u00f0 \u00ed Gullfossi 2. \u00e1g\u00fast. Lj\u00f3smynd: \u00d3lafur K. Magn\u00fasson.<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_20747\" aria-describedby=\"caption-attachment-20747\" style=\"width: 395px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20747\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Gullfoss_2-244x300.jpg\" alt=\"\" width=\"395\" height=\"486\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss_2-244x300.jpg 244w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Gullfoss_2.jpg 577w\" sizes=\"(max-width: 395px) 100vw, 395px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20747\" class=\"wp-caption-text\">Bohr \u00e1samt Alexander rektor vi\u00f0 landg\u00f6ngubr\u00fana \u00e1 Gullfossi 2. \u00e1g\u00fast. Lj\u00f3smynd: \u00d3lafur K. Magn\u00fasson.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00cd umfj\u00f6llun Morgunbla\u00f0sins kom me\u00f0al annars fram, a\u00f0 eftir a\u00f0 \u00feau hef\u00f0u komi\u00f0 s\u00e9r fyrir \u00ed danska sendir\u00e1\u00f0inu, yr\u00f0u hj\u00f3nin drifin til \u00deingvalla \u00ed fylgd me\u00f0 Begtrup sendiherra, Alexander rektor, og Einari \u00d3l. Sveinssyni pr\u00f3fessor. Eftir \u00deingvallafer\u00f0ina myndu hj\u00f3nin hitta Steingr\u00edm Stein\u00fe\u00f3rsson fors\u00e6tisr\u00e1\u00f0herra og sitja s\u00ed\u00f0an kv\u00f6ldver\u00f0arbo\u00f0 \u00ed danska sendir\u00e1\u00f0inu.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>Bohrhj\u00f3nin \u00e1 Bessast\u00f6\u00f0um<\/strong><\/span><\/h3>\n<p>\u00cd b\u00edti\u00f0, f\u00f6studaginn 3. \u00e1g\u00fast, munu hj\u00f3nin hafa fari\u00f0 \u00ed sko\u00f0unarfer\u00f0 um Reykjav\u00edk og \u00feegar n\u00e6r dr\u00f3 h\u00e1degi var fari\u00f0 me\u00f0 \u00feau til Bessasta\u00f0a, \u00fear sem \u00feau bor\u00f0u\u00f0u h\u00e1degisver\u00f0 me\u00f0 forsetahj\u00f3nunum.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20745\" aria-describedby=\"caption-attachment-20745\" style=\"width: 463px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20745\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Bessastadamynd-300x237.jpeg\" alt=\"\" width=\"463\" height=\"365\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadamynd-300x237.jpeg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadamynd.jpeg 481w\" sizes=\"(max-width: 463px) 100vw, 463px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20745\" class=\"wp-caption-text\">Eftir h\u00e1degisver\u00f0arbo\u00f0 \u00e1 Bessast\u00f6\u00f0um 3. \u00e1g\u00fast. Tali\u00f0 fr\u00e1 vinstri: Sveinn Bj\u00f6rnsson forseti, Margrethe Bohr, Georgia Bj\u00f6rnsd\u00f3ttir forsetafr\u00fa, Niels Bohr og Bodil Begtrup sendiherra. (Sj\u00e1 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281575#page\/n0\/mode\/2up\">fors\u00ed\u00f0u Morgunbla\u00f0sins<\/a>, 4. \u00e1g\u00fast.) Lj\u00f3smynd: \u00d3lafur K. Magn\u00fasson.<\/figcaption><\/figure>\n<figure id=\"attachment_20746\" aria-describedby=\"caption-attachment-20746\" style=\"width: 456px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20746\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Bessastadir_1951-1-300x211.jpg\" alt=\"\" width=\"456\" height=\"320\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadir_1951-1-300x211.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadir_1951-1-1024x719.jpg 1024w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadir_1951-1-768x539.jpg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bessastadir_1951-1.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 456px) 100vw, 456px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20746\" class=\"wp-caption-text\">Bohr og Sveinn forseti r\u00e6\u00f0a m\u00e1lin a\u00f0 loknum h\u00e1degisver\u00f0i, 3. \u00e1g\u00fast. Mynd: Niels Bohr Archive, en lj\u00f3smyndari var sennilega \u00d3lafur K. Magn\u00fasson.<\/figcaption><\/figure>\n<p>H\u00e9r m\u00e1 geta \u00feess, a\u00f0 \u00e1\u00f0ur en Bohrhj\u00f3nin yfirg\u00e1fu \u00cdsland s\u00e6mdi forsetinn Bohr <a href=\"https:\/\/is.wikipedia.org\/wiki\/Flokkur:Handhafar_st%C3%B3rkross_Hinnar_%C3%ADslensku_f%C3%A1lkaor%C3%B0u\">st\u00f3rkrossi Hinnar \u00edslensku f\u00e1lkaor\u00f0u<\/a>:<\/p>\n<ul>\n<li><em>M<\/em><em>orgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 11. \u00e1g: \u00a0<a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281646\">Pr\u00f3fessor Bohr s\u00e6mdur st\u00f3rkrossi<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_20743\" aria-describedby=\"caption-attachment-20743\" style=\"width: 451px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20743\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Bojesen_n-300x207.jpeg\" alt=\"\" width=\"451\" height=\"312\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bojesen_n-300x207.jpeg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bojesen_n-1024x707.jpeg 1024w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bojesen_n-768x530.jpeg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bojesen_n.jpeg 1284w\" sizes=\"(max-width: 451px) 100vw, 451px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20743\" class=\"wp-caption-text\">\u00deessi skemmtilega mynd eftir danska skopmyndateiknarann Bo Bojesen birtist \u00ed <em>Politiken<\/em> \u00e1ri\u00f0 1958 me\u00f0 textanum \u201e \u2013 <em>og nu vil vor h<\/em><em>\u00f8<\/em><em>je g\u00e6st gentage sin ber<\/em><em>\u00f8<\/em><em>mte forel\u00e6snig om k\u00e6dereaktioner<\/em> &#8230;\u201c<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00cd <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281568#page\/n5\/mode\/2up\">Morgunbla\u00f0sgreininni<\/a> fr\u00e1 3. \u00e1g\u00fast kemur fram, a\u00f0 \u00e1 undan erindi Bohrs, kl. 20:30 um kv\u00f6ldi\u00f0, muni Bohrhj\u00f3nin sn\u00e6\u00f0a hj\u00e1 h\u00e1sk\u00f3larektor og eftir fyrirlesturinn ver\u00f0i \u00feau \u00ed m\u00f3tt\u00f6ku hj\u00e1 Birni \u00d3lafssyni kennslum\u00e1lar\u00e1\u00f0herra \u00ed R\u00e1\u00f0herrab\u00fasta\u00f0num.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20742\" aria-describedby=\"caption-attachment-20742\" style=\"width: 453px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20742\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/HjaAlexander1951-300x188.jpg\" alt=\"\" width=\"453\" height=\"284\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/HjaAlexander1951-300x188.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/HjaAlexander1951-768x481.jpg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/HjaAlexander1951.jpg 870w\" sizes=\"(max-width: 453px) 100vw, 453px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20742\" class=\"wp-caption-text\">Niels og Margrethe \u00ed gar\u00f0i Alexanders h\u00e1sk\u00f3larektors og konu hans 3. \u00e1g\u00fast. Myndin er \u00far <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1346846\">minningargrein<\/a> Alexanders um Bohr \u00ed n\u00f3vember 1962.<\/figcaption><\/figure>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>\u201eAt\u00f3mv\u00edsindin og grundv\u00f6llur mannlegrar \u00feekkingar\u201c<\/strong><\/span><\/h3>\n<p>Fyrirlesturinn, sem allir bi\u00f0u eftir, var loks haldinn f\u00f6studagskv\u00f6ldi\u00f0, 3. \u00e1g\u00fast 1951, \u00ed h\u00e1t\u00ed\u00f0arsal H\u00e1sk\u00f3la \u00cdslands. F\u00e1sagnir af atbur\u00f0inum birtust flj\u00f3tlega \u00ed \u00f6llum helstu dagbl\u00f6\u00f0um landsins:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Al\u00fe\u00fd\u00f0ubla\u00f0i\u00f0<\/em>, 4. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1087626\">H\u00e1sk\u00f3lafyrirlestur Niels Bohr \u00ed g\u00e6r<\/a>.<\/li>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 4. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281580\">Pr\u00f3fessor Niels Bohr ger\u00f0i grein fyrir hinni n\u00fdju hdeimsmynd \u2013 En \u00f3fr\u00f3\u00f0um \u00e1heyrendum var nokku\u00f0 erfitt um a\u00f0 skilja hann til hl\u00edtar<\/a>.<\/li>\n<li><em>T\u00edminn<\/em>, 5. \u00e1g\u00fast: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1013761\">Mikill mannfj\u00f6ldi hl\u00fdddi \u00e1 Niels Bohr<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Morgunbla\u00f0sfr\u00e9ttin er til muna \u00edtarlegri en hinar og h\u00fan hefst \u00e1 \u00feessari l\u00fdsingu:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20776 aligncenter\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Upph_Fyrirl_mbl_4a\u0301g-206x300.jpg\" alt=\"\" width=\"283\" height=\"412\" \/><\/p>\n<p>S\u00ed\u00f0an eru rakin inngangsor\u00f0 Alexanders h\u00e1sk\u00f3larektors, gefi\u00f0 yfirlit yfir erindi Bohrs, geti\u00f0 um vi\u00f0br\u00f6g\u00f0 \u00e1heyrenda og loks sagt fr\u00e1 \u00feakkar\u00e1varpi Sigur\u00f0ar Nordal:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-20741 aligncenter\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Lok_Fyrirl_mbl_4a\u0301g-copy-169x300.jpg\" alt=\"\" width=\"290\" height=\"515\" \/><\/p>\n<p>\u00cd <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281641#page\/n6\/mode\/2up\">vi\u00f0tali<\/a>, sem Valt\u00fdr Stef\u00e1nsson t\u00f3k vi\u00f0 Bohr og <em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em> birti 11. \u00e1g\u00fast, segir Bohr me\u00f0al annars:<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-20740 aligncenter\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Ummaeli_Mbl_11ag--300x147.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"147\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Ummaeli_Mbl_11ag--300x147.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Ummaeli_Mbl_11ag-.jpg 307w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p>\u00c9g veit ekki til \u00feess, a\u00f0 erindi Bohrs hafi nokkurn t\u00edmann veri\u00f0 \u00fe\u00fdtt \u00e1 \u00edslensku. Handriti\u00f0 er hins vegar var\u00f0veitt \u00e1 hinu merka skjalasafni, <a href=\"https:\/\/www.nbarchive.dk\/\">Niels Bohr Archive<\/a> \u00ed Kaupmanna\u00f6fn, sem er helga\u00f0 Bohr og verkum hans.<\/p>\n<p>Besta \u00edslenska yfirliti\u00f0 um fyrirlestur Bohrs er a\u00f0 finna \u00ed dagbla\u00f0inu <em>V\u00edsi<\/em> fr\u00e1 8. \u00e1g\u00fast:\u00a0 <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1172486\">At\u00f3mv\u00edsindin og grundv\u00f6llur mannlegrar \u00feekkingar<\/a>.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20739\" aria-describedby=\"caption-attachment-20739\" style=\"width: 435px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20739\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Erindi_Bohrs-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"435\" height=\"245\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Erindi_Bohrs-300x169.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Erindi_Bohrs-768x432.jpg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Erindi_Bohrs.jpg 942w\" sizes=\"(max-width: 435px) 100vw, 435px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20739\" class=\"wp-caption-text\">Fyrirs\u00f6gnin \u00e1 grein <em>V\u00edsis<\/em> um erindi Bohrs.<\/figcaption><\/figure>\n<p>\u00dev\u00ed mi\u00f0ur hef \u00e9g ekki enn rekist \u00e1 neitt myndefni fr\u00e1 atbur\u00f0inum \u00ed h\u00e1t\u00ed\u00f0arsal H\u00e1sk\u00f3lans, \u00feetta f\u00f6studagskv\u00f6ld. \u00c9g set \u00fev\u00ed h\u00e9r \u00ed sta\u00f0inn mynd af Bohr halda erindi \u00e1 \u00f6\u00f0rum sta\u00f0, \u00e1ri\u00f0 1955:<\/p>\n<figure id=\"attachment_20738\" aria-describedby=\"caption-attachment-20738\" style=\"width: 334px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20738\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Bohr_1955-239x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"334\" height=\"419\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bohr_1955-239x300.jpeg 239w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bohr_1955-768x965.jpeg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Bohr_1955.jpeg 810w\" sizes=\"(max-width: 334px) 100vw, 334px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20738\" class=\"wp-caption-text\">Bohr \u00ed r\u00e6\u00f0ust\u00f3l \u00e1 Genfarfundinum 1955 um fri\u00f0samlega notkun kjarnorkunnar (sj\u00e1 n\u00e1nar \u00ed kafla <u>IVc<\/u>).<\/figcaption><\/figure>\n<p>Mig minnir, a\u00f0 m\u00e9r hafi einhvern t\u00edmann veri\u00f0 sagt, a\u00f0 fyrirlestur Bohrs hafi veri\u00f0 tekinn upp \u00e1 st\u00e1l\u00fer\u00e1\u00f0 og \u00feannig var\u00f0veittur. \u00der\u00e1tt fyrir talsver\u00f0a leit, hef \u00e9g ekki enn fundi\u00f0 \u00feessa uppt\u00f6ku og ekki heldur neinar rita\u00f0ar heimildir um \u00fea\u00f0, a\u00f0 sl\u00edkur st\u00e1l\u00fer\u00e1\u00f0ur s\u00e9 til. Hins vegar fann \u00e9g uppt\u00f6ku af \u00f6\u00f0ru erindi, sem Bohr flutti \u00e1 ensku \u00ed Bandar\u00edkjunum \u00e1ri\u00f0 1957 og hlusta m\u00e1 \u00e1 h\u00e9r: <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=in_0q09Dj0k&amp;t=28s\">Atoms and Human Knowledge<\/a> (Bohr hefur lesturinn kl. 7:28).<\/p>\n<p>Til frekari fr\u00f3\u00f0leiks m\u00e1 benda \u00e1 nokkur rit \u00e1 ensku me\u00f0 \u00fdmsum erindum og ritger\u00f0um Bohrs um svipu\u00f0 efni og hann fjalla\u00f0i um \u00ed Reykjav\u00edk 1951:<\/p>\n<ul>\n<li>Bohr, N., 1934: <a href=\"https:\/\/archive.org\/details\/atomictheorydesc0000unse\/page\/n3\/mode\/2up\">Atomic Theory and the Description of Nature<\/a>.<\/li>\n<li>Bohr, N., 1958: <a href=\"https:\/\/archive.org\/details\/atomicphysicshum0000unse\/mode\/2up\">Atomic Physics and Human Knowledge<\/a>.<\/li>\n<li>Bohr, N., 1963: <a href=\"https:\/\/archive.org\/details\/essays19581962on0000bohr\/page\/n5\/mode\/2up\">Essays 1958-1962 on Atomic Physics and Human Knowledge<\/a>. Ritstj.: Aage Bohr.<\/li>\n<\/ul>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>Fer<\/strong><strong>\u00f0<\/strong><strong>al\u00f6g um landi\u00f0<\/strong><\/span><\/h3>\n<p>Daginn eftir fyrirlesturinn h\u00f3fst yfirrei\u00f0 Bohrhj\u00f3nanna um landi\u00f0 me\u00f0 fer\u00f0 austur \u00ed Flj\u00f3tshl\u00ed\u00f0 \u00ed fylgd \u00deorkels J\u00f3hannessonar pr\u00f3fessors, \u00fear sem \u00feau komu me\u00f0al annars vi\u00f0 \u00e1 Hl\u00ed\u00f0arenda og S\u00e1msst\u00f6\u00f0um. Sunnudaginn, 5. \u00e1g\u00fast, f\u00f3r svo h\u00e1sk\u00f3larektor me\u00f0 \u00feau og danska sendiherrann a\u00f0 sko\u00f0a Gullfoss og Geysi, en ekki er vita\u00f0, hvort Geysir br\u00e1st vi\u00f0 me\u00f0 tilheyrandi st\u00f3rgosi.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20737\" aria-describedby=\"caption-attachment-20737\" style=\"width: 395px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20737\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Sogustadir-300x218.jpg\" alt=\"\" width=\"395\" height=\"287\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Sogustadir-300x218.jpg 300w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Sogustadir.jpg 597w\" sizes=\"(max-width: 395px) 100vw, 395px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20737\" class=\"wp-caption-text\">Vi\u00f0 Geysi \u00ed Haukadal, 5. \u00e1g\u00fast. Tali\u00f0 fr\u00e1 vinstri: Sigur\u00f0ur Greipsson sk\u00f3lastj\u00f3ri, Niels Bohr, Alexander rektor, Margrethe Bohr og Bodil Begtrup sendiherra. Sigur\u00f0ur vir\u00f0ist halda \u00e1 sk\u00f3flu, svo hann hefur eflaust hvatt Geysi til d\u00e1\u00f0a, me\u00f0 \u00fev\u00ed a\u00f0 setja \u00ed hann s\u00e1pu. Lj\u00f3smynd: Vigf\u00fas Sigurgeirsson.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Sk\u00f6mmu fyrir brottf\u00f6rina \u00far landinu f\u00f3ru Bohrhj\u00f3nin \u00ed b\u00edlfer\u00f0 um Borgarfj\u00f6r\u00f0, H\u00fanavatnss\u00fdslu og Skagafj\u00f6r\u00f0 og komu me\u00f0al annars vi\u00f0 \u00ed Glaumb\u00e6, \u00e1\u00f0ur en sn\u00fai\u00f0 var vi\u00f0. Me\u00f0 \u00ed f\u00f6r voru Sigur\u00f0ur Nordal pr\u00f3fessor og Begtrup sendiherra. Um \u00feetta fer\u00f0alag er fjalla\u00f0 \u00ed \u00e1g\u00e6tu vi\u00f0tali, sem Valgt\u00fdr Stef\u00e1nsson ritstj\u00f3ri t\u00f3k vi\u00f0 Bohr og birtist daginn eftir a\u00f0 hj\u00f3nin sigldu \u00e1 brot me\u00f0 far\u00feegaskipinu <a href=\"https:\/\/www.smyrilline.is\/um-fyrirtaeki%C3%B0\/saga-siglinga\">M\/S Dronning Alexandrine<\/a>:<\/p>\n<ul>\n<li><em>Morgunbla\u00f0i\u00f0<\/em>, 11. \u00e1g\u00fast 1951: <a href=\"https:\/\/timarit.is\/page\/1281641\">L\u00edfssannindi \u00cdslendingasagna eiga erindi til alls mannkyns \u2013 segir pr\u00f3fessor Niels Bohr \u2013 Hlutverk \u00fej\u00f3\u00f0arinnar er a\u00f0 var\u00f0veita menningarfj\u00e1rsj\u00f3\u00f0i s\u00edna<\/a>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00cd vi\u00f0talinu kemur fram, a\u00f0 Bohr var mj\u00f6g \u00e1n\u00e6g\u00f0ur me\u00f0 heims\u00f3knina og hl\u00fdlegar m\u00f3tt\u00f6kur \u00cdslendinga. Sp\u00e1\u00f0i hann og vel fyrir \u00fej\u00f3\u00f0inni og menningu hennar.<\/p>\n<h3 style=\"text-align: center\"><span style=\"font-size: 14pt\"><strong>Eftir heims\u00f3knina<\/strong><\/span><\/h3>\n<p>\u00de\u00f3tt heims\u00f3kn N\u00edelsar Bohr hafi vaki\u00f0 mikla athygli h\u00e9r \u00e1 landi \u00e1 s\u00ednum t\u00edma, er hennar ekki v\u00ed\u00f0a geti\u00f0 \u00ed erlendum s\u00f6gub\u00f3kum (n\u00e9 heldur \u00edslenskum, ef \u00fat \u00ed \u00fea\u00f0 er fari\u00f0). \u00dea\u00f0 er \u00fe\u00e1 helst, a\u00f0 \u00e1 hana s\u00e9 minnst \u00ed sumum \u00e6vis\u00f6gum Bohrs, og \u00fe\u00e1 \u00ed mesta lagi me\u00f0 einni setningu e\u00f0a svo.<\/p>\n<p>\u00c1hrif heims\u00f3knarinnar kynnu \u00fe\u00f3 a\u00f0 hafa veri\u00f0 meiri, en margir halda. Fyrir utan \u00fea\u00f0 a\u00f0 hafa haft hvetjandi \u00e1hrif \u00e1 unga \u00cdslendinga til n\u00e1ms \u00ed raunv\u00edsindum, telja sumir, a\u00f0 hrifning Bohrs \u00e1 \u00cdslendingum og \u00fej\u00f3\u00f0ararfi \u00feeirra, forns\u00f6gunum, hafi gert hann a\u00f0 \u00f3opinberum talsmanni \u00feess, a\u00f0 Danir skilu\u00f0u \u00cdslendingum handritunum. Samkv\u00e6mt <a href=\"https:\/\/books.google.is\/books\/about\/H%C3%A5ndskriftsagens_saga_i_politisk_belysn.html?id=NhcVAQAAIAAJ&amp;redir_esc=y\">b\u00f3k Sigr\u00fanar Dav\u00ed\u00f0sd\u00f3ttur<\/a> fr\u00e1 1999 (bls. 114-15, 118 og 123-24) mun Sigur\u00f0ur Nordal, sem var sendiherra \u00cdslands \u00ed Danm\u00f6rku 1951-57, \u00a0hafa veri\u00f0 \u00feess fullviss, a\u00f0 Bohr hafi oftar en ekki beitt \u00e1hrifum s\u00ednum \u00ed \u00fe\u00e1gu \u00cdslendinga \u00ed handritam\u00e1linu. \u00a0Hvort svo var \u00ed raun og veru, veit \u00e9g ekki.<\/p>\n<figure id=\"attachment_20736\" aria-describedby=\"caption-attachment-20736\" style=\"width: 305px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-20736\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2023\/01\/Njala-225x300.jpg\" alt=\"\" width=\"305\" height=\"407\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Njala-225x300.jpg 225w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Njala-768x1024.jpg 768w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Njala-1152x1536.jpg 1152w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Njala-1536x2048.jpg 1536w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2023\/01\/Njala.jpg 1920w\" sizes=\"(max-width: 305px) 100vw, 305px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-20736\" class=\"wp-caption-text\">Niels Bohr var mikill a\u00f0d\u00e1andi \u00cdslendingasagna og las oft upp \u00far \u00feeim fyrir syni s\u00edna unga. \u00deennan\u00a0 \u00e1huga mun hann hafa fengi\u00f0 \u00ed arf fr\u00e1 f\u00f6\u00f0ur s\u00ednum, <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Christian_Bohr\">Christian<\/a>.<\/figcaption><\/figure>\n<p>A\u00f0 lokum \u00feetta: \u00dea\u00f0 vekur \u00f3neitanlega nokkra athygli, a\u00f0 \u00edslensku bl\u00f6\u00f0in nefna \u00fea\u00f0 hvergi, a\u00f0 me\u00f0an \u00e1 heims\u00f3kninni st\u00f3\u00f0 hafi Bohr hitt, e\u00f0a haft samband vi\u00f0, \u00edslenska raunv\u00edsindamenn. \u00c9g get vart \u00edmynda\u00f0 m\u00e9r, a\u00f0 \u00feeir hafi ekki haft vi\u00f0 hann einhver samskipti, a\u00f0 minnsta kosti vinur hans, <a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/2021\/04\/15\/thorbjorn-sigurgeirsson-1917-1988-a-brief-overview-of-his-life-and-scientific-work\/\">\u00deorbj\u00f6rn Sigurgeirsson<\/a>. \u00cd \u00fev\u00ed sambandi m\u00e1 minna \u00e1, a\u00f0 innan \u00e1rs fr\u00e1 heims\u00f3kninni haf\u00f0i \u00deorbj\u00f6rn teki\u00f0 s\u00e9r t\u00edmabundi\u00f0 leyfi fr\u00e1 starfi s\u00ednu sem framkv\u00e6mdastj\u00f3ri Ranns\u00f3knarr\u00e1\u00f0s og var\u00a0 farinn a\u00f0 vinna undir stj\u00f3rn Bohrs vi\u00f0 kennilegu deildina hj\u00e1 <em>CERN<\/em> \u00ed Kaupmannah\u00f6fn (sj\u00e1 n\u00e1nar \u00ed <span style=\"text-decoration: underline\">kafla IVb<\/span>).<\/p>\n<figure id=\"attachment_17925\" aria-describedby=\"caption-attachment-17925\" style=\"width: 305px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-17925\" src=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/files\/2021\/04\/Th.S.ca1950-225x300.jpg\" alt=\"\" width=\"305\" height=\"407\" srcset=\"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/Th.S.ca1950-225x300.jpg 225w, https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/Th.S.ca1950.jpg 284w\" sizes=\"(max-width: 305px) 100vw, 305px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-17925\" class=\"wp-caption-text\">\u00deorbj\u00f6rn Sigurgeirsson \u00ed kringum 1950, en \u00e1 \u00fev\u00ed \u00e1ri var\u00f0 hann 33 \u00e1ra. Lj\u00f3smyndari er \u00f3\u00feekktur.<\/figcaption><\/figure>\n<p style=\"text-align: center\"><a href=\"https:\/\/uni.hi.is\/einar\/2023\/01\/16\/niels-bohr-og-islendingar-i-inngangur-og-efnisyfirlit\/\">Til baka \u00ed efnisyfirliti\u00f0<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Efnisyfirlit Eins og minnst var \u00e1 \u00ed II. kafla, olli s\u00e1r sonarmissir \u00fev\u00ed, a\u00f0 Niels Bohr afl\u00fdsti fer\u00f0 sinni til \u00cdslands sumari\u00f0 1934. \u00c1 n\u00e6stu \u00e1rum mun honum nokkrum sinnum hafa veri\u00f0 bo\u00f0i\u00f0 aftur, \u00e1n \u00feess \u00fe\u00f3 a\u00f0 til heims\u00f3knar k\u00e6mi. En sumari\u00f0 1951 dr\u00f3 til t\u00ed\u00f0inda. Um mi\u00f0jan j\u00fan\u00ed r\u00e6ddi\u00a0 bla\u00f0ama\u00f0ur Morgunbls\u00f0sins vi\u00f0 fr\u00fa [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,5,19],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20755"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20755"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20755\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20755"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20755"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wizardly-antonelli.176-10-35-210.plesk.page\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20755"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}